۱۳۹۲ آذر ۶, چهارشنبه

چهارپاره - 122/ شاه دینی، دین شاهی


(1)
«(آقا محمدخان قاجار) درگرماگرم لشکرکشی‌اش علیه لطفعلی‌خان زند دستور داد تا یک ضریح مطلّا برای مرقد نجف ساخته شود. چندی بعد شیخ‌الاسلام اصفهان را به کربلا فرستاد تا بر طلاکاری حرم نظارت داشته باشد. وقتی مادرش عازم زیارت عتبات بود بقایای اجساد اجدادش را از مقابر استرآباد (گرگان) بیرون آورد و به  او داد تا دوباره در نجف به خاک بسپارد.» - الگار، دین و دولت، ص 82
.
(2)
«فتحعلی شاه از همان آغاز حکومت خود، با تزیین و تعمیر حرم‌ها و ساختن مساجد بر سر آن بود که خود را از نظر علما به عنوان یک پادشاه دیندار تجلی دهد. تنها در سال دوم حکومت او بیشتر از صدهزار تومان خرج اماکن متبرک عراق، قم و شاهچراغ شیراز شد. بنا به سوگندی که پیش از رسیدن به تاج و تخت یادکرده بود به قم توجه خاصی مبذول داشت ... اهالی قم از پرداخت مالیات معاف شدند و مدرسه بزرگی در مجاور حرم به نام مدرسه فیضیه ساخته شد ... کتابهای مذهبی اغلب یا به سفارش شاه نوشته می شد و یا به او پیشکش می شد.» - الگار، دین و دولت، صص 90 – 88
.
(3)
«یکی از فرنگیان به ایران آمده بود  در زمان فتحعلی‌شاه و قدری سیب‌زمینی هدیه کرد و به شاه گفت این را در آمریکا پیدا کرده‌اند و در اروپا شایع شده، فایده زیاد دارد و برای دفع قحطی خیلی لازم است. بدهید در ایران هم بکارند، فایده بردارند. فتحعلی شاه فرمود: خوب به دولت چه تقدیم می کنید تا این کار را بنماییم؟» - مرتضی راوندی، تاریخ اجتماعی ایران، ج 4، قسمت 2، ص 1032
.
(4)
کنسول انگلیس پس از دیدار با امیرکبیر (در قبل از یک سالگی صدارت او) در گزارشی به لندن نوشت: «امیرکبیر مصمم است که جلوی نفوذ روحانیون را بگیرد. گرچه می‌داند کاری است بس دشوار و پرخطر ولی متذکر شد که دولت عثمانی وقتی در راه تجدید نیروی خود توفیق یافت که نفوذ علما را در هم شکست و گفت او هم همین کار را خواهد کرد و یا سرش را بر باد خواهد داد.» - آدمیت، امیرکبیر، ص 424
.

پ.ن: طول مدت صدارت امیرکبیر، سه سال و دو ماه بود و سپس به قتل رسید. فتحعلی شاه 36 سال و هشت ماه سلطنت کرد و به مرگ طبیعی مُرد.