ه‍.ش. ۱۳۹۳ اردیبهشت ۳۱, چهارشنبه

چهارپاره – 140 / پاکستان کشوری است در همسایگی ایران

(1)
جمعیت نمی‌تواند «فقط» جوان و یا فقط پیر باشد؛ پشت بنداش باید این جمعیت را توصیف کرد؛ جمعیت جوان/ پیر ِ امیدوار، سالم، مدنی و باسواد یا ... ناامید، مریض، بدوی و بی‌سواد و فقیر؟
.
رشد جمعیت همچنین لزوما ناشی از ازدیاد زاد و ولد نیست؛ کاهش مرگ و میر هم در رشد جمعیت موثر است. سالانه چه تعداد از شهروندان ایرانی در جاده ها تلف می‌شوند؟ مشکلات جدی در چرخه درمان و تامین دارو، جان چه تعداد از هم وطنان را هدر می‌دهد؟ پایتخت کشور و مناطق گسترده‌ دیگری از کشور با بحران تامین آب مواجه‌اند، محیط زیست به دلیل رشد جمعیت شهرها صدمات جدی دیده است؛ ایران همچنان در صدر تخریب‌کنندگان پوشش جنگلی جهان قرار دارد. 
.
شنبه گذشته روزنامه همشهری در تیتر اول خود خبر داد که بعد از اجرای طرح هدفمندی یارانه‌ها، از سال 89 به این سو، مصرف موارد خوراکی توسط شهروندان ایرانی 18 درصد کاهش داشته است. همشهری نوشته: «افزایش بیش از ۵ برابری قیمت برخی مواد غذایی، کاهش قدرت خرید مردم و ناکارآمدی سیاست‌های هدفمندکردن یارانه کالاهای اساسی و مواد پروتئینی زمینه کاهش ۱۸درصدی مصرف این اقلام را فراهم کرده است. پیامد این کاهش مصرف در 2سال نخست اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها، تشدید بیماری‌های ناشی از کمبود ریزمغذی‌ها در سبد مصرفی خانوارها بوده است.»
.
(2)
تغییر علنی رویکرد مواجهه با کنترل رشد جمعیت یک شبه رخ داد. موافقان و مخالفان در این مدت سهم یکسانی از تریبون‌های رسمی در دفاع از ایده خود نداشته‌اند. آیا این رویه به سود تبین «عالمانه» لزوم رشد جمعیت است؟ آیا مردم برای بچه دار شدن منتظر فرمان بوده‌اند که منتقدان و مخالفان اینک نباید سهمی از تریبون‌های رسمی داشته باشند؟
.
(3)
سر بحث روی جمعیت، کسی کمبود و کاستی‌های بسیار عمده کنونی را در کشور انکار نمی‌کند؛ از به هدر دادن منابع انسانی و مادی و طبیعی و زیست محیطی گرفته تا فقر و فساد و آسیب‌های جدی اجتماعی. مخالفان تشویق به رشد جمعیت نگران هستند رشد جمعیت بدون حتی بروز نشانه‌های موثر و امیدوار کننده از تلاش برای رفع این کاستی‌ها، نهایتا به افزایش جمعیت فقیر و مریض و بزهکار منتهی خواهد شد. موافقان و همراهان اما باور دارند که «همزمان» با رشد جمعیت باید این نقایص برطرف شود. این گروه تا کنون درباره ناگهانی بودن شکستن سکوت بیست و چند ساله خود علیه کنترل جمعیت توضیحی نمی‌دهند.
.
(4)
پاکستان تقریبا نصف ایران وسعت دارد با حدود 96 میلیون نفر جمعیت بیشتر! در سال میلادی گذشته درآمد سالانه هر خانوار ایرانی به طور متوسط حدود 12 هزار دلار و چهار برابر هر خانوار پاکستانی بوده است. 41 درصد جمعیت پاکستان زیر 14 سال سن دارند در حالی که در ایران جمعیت زیر 14 سال،  حدود 23 کل جمعیت را تشکیل می‌دهد. هیچ‌گاه پاکستان مقصد زندگی بهتر برای ایرانیان نبوده است ... امیدوار باشیم که همچنان چنین باشد.

.
.